Nieuw gipsstucwerk heeft bij 18 graden en een goede ventilatie ongeveer twee tot vier weken nodig om voldoende te drogen voor de verf. Kalkcementpleister duurt langer en heeft vaak vier tot zes weken nodig. Dat zijn richtwaarden, want de droogtijd hangt af van de laagdikte, de luchtvochtigheid en hoe goed je ruimte geventileerd wordt. In november, als de lucht vochtiger is en de verwarming minder hoog staat, zit je aan de bovenkant van die range.
Waarom wachten zo belangrijk is
Vers stucwerk bevat veel water, dat langzaam naar buiten trekt. Verf je te vroeg, dan blijft dat vocht achter de verflaag zitten. Het gevolg zijn blazen, vlekken, een ongelijkmatig glanzend oppervlak of een verflaag die na een paar maanden loslaat. Een muur die er droog uitziet, kan binnenin nog vochtig zijn, dus de kleur van het stucwerk is niet altijd een betrouwbare indicator. Droog stucwerk is egaal lichtgrijs of wit, terwijl vochtig stucwerk donkere plekken laat zien.
De invloed van november op de droogtijd
In het najaar is de buitenlucht vochtig, en dat maakt het lastig om het water uit de muur te krijgen. Verwarm de ruimte op minimaal 18 graden, houd die temperatuur ook 's nachts aan en ventileer dagelijks, bijvoorbeeld door raampjes een kwartier open te zetten. Zet het stucwerk niet in de volle hitte van een bouwdroger of een heteluchtkanon, want te snel drogen geeft scheurtjes. Een luchtontvochtiger helpt wel, omdat die vocht uit de lucht haalt zonder de muur snel af te koelen. Meer over de omstandigheden waarin schilderen goed lukt, lees je bij binnen schilderen in het najaar.
Hoe controleer je of het stucwerk droog is?
Er zijn drie simpele controles. De eerste is de kleur: het stucwerk moet gelijkmatig licht zijn, zonder donkere vlekken. De tweede is het tastgevoel: de muur voelt niet koel of klam aan. De derde is een vochtmeter. Die kost niet veel en geeft een vochtigheidspercentage van de muur. Veel verfmerken adviseren onder de 4 procent vocht in het stucwerk voordat je begint. Controleer meerdere plekken, ook bij hoeken en onderaan de muur, want daar blijft het vocht het langst zitten.
De plasticfoliemethode
Wil je het zonder meter testen, plak dan een vel plastic van 50 bij 50 centimeter met plakband rondom op de muur en laat het een dag zitten. Als er condens onder het plastic zit of de muur donkerder is geworden, is het stucwerk nog te vochtig.
Welke voorbehandeling en verf kies je?
Gebruik op nieuw stucwerk eerst een voorstrijk of grondverf die speciaal bedoeld is voor stucwerk. Die zorgt dat de muur niet te veel verf opzuigt en dat de afwerkingslaag gelijkmatig hecht. Daarna kun je latexmuurverf in twee lagen aanbrengen. Kies bij een kamer waar nog vocht kan ontsnappen een dampopen verf, omdat die het uitdrogen van de muur niet blokkeert. Gebruik geen afsluitende, dichte verf zolang de muur nog niet helemaal droog is.
Voor de beste temperatuur tijdens het schilderen zelf zijn er eigen richtlijnen. In een artikel van een zusterblog staat de beste temperatuur om te schilderen, wat voor het najaar handig is om op te letten.
Zo plan je de klus
Rekent de stukadoor op een bepaalde datum af, plan je schilderwerk dan niet direct de dag erna. Reken in november op minimaal drie weken tussen stuccen en schilderen, en tel een extra week mee als de ruimte koud is of weinig ventilatie heeft. Gebruik die tijd om je materialen te kopen, de vloer af te dekken en andere klussen uit te voeren. Wie wacht tot de muur echt droog is, wordt beloond met een strak resultaat dat jaren meegaat.